Nhu cầu xe điện tăng nhanh, TP. HCM thúc đẩy phát triển mạng lưới trạm sạc.Cùng với xu hướng chuyển đổi sang phương tiện thân thiện môi trường, nhu cầu sử dụng xe máy điện tại TP. HCM đang tăng nhanh, kéo theo yêu cầu phát triển hệ thống hạ tầng sạc điện trên toàn địa bàn. Nhằm đáp ứng nhu cầu này, Sở Xây dựng TP. HCM vừa ban hành văn bản gửi UBND các phường, xã, đặc khu cùng các doanh nghiệp có nhu cầu đầu tư, lắp đặt trạm sạc và tủ đổi pin cho xe điện để phối hợp triển khai, hướng dẫn và giải quyết các thủ tục liên quan.
Theo cơ quan này, sự phát triển mạnh mẽ của phương tiện giao thông chạy điện đang tạo ra áp lực lớn đối với hệ thống hạ tầng phục vụ sạc năng lượng. Dự báo trong thời gian tới, TP. HCM có thể đạt khoảng 1,2 triệu xe máy điện lưu thông trên đường. Với quy mô này, thành phố ước tính cần hơn 25.000 trụ sạc nhằm bảo đảm đáp ứng nhu cầu sử dụng của người dân.
Việc đầu tư hệ thống trạm sạc và tủ đổi pin không chỉ phục vụ nhu cầu đi lại mà còn đóng vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển giao thông bền vững. Theo định hướng của thành phố, hạ tầng sạc điện là một trong những giải pháp giúp giảm phát thải khí nhà kính tối thiểu 30% vào năm 2030, đồng thời hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) trước năm 2050.
Để thúc đẩy quá trình này, Sở Xây dựng đề nghị chính quyền địa phương tăng cường tuyên truyền đến các tổ chức, hộ gia đình và cá nhân về chủ trương phát triển phương tiện giao thông xanh, sạch. Thông qua hoạt động tuyên truyền, người dân và doanh nghiệp được cung cấp đầy đủ thông tin về chính sách, pháp luật của Nhà nước trong việc giảm phát thải khí nhà kính và ứng phó biến đổi khí hậu, qua đó tạo sự đồng thuận khi triển khai các dự án hạ tầng sạc điện.
Bên cạnh đó, các địa phương được yêu cầu phối hợp, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp đầu tư trạm sạc và tủ đổi pin trong phạm vi quản lý, đặc biệt tại những khu vực chịu ảnh hưởng trực tiếp khi công trình đi vào hoạt động. Việc hỗ trợ về thủ tục và mặt bằng được kỳ vọng sẽ giúp hệ thống trạm sạc được triển khai nhanh chóng, đáp ứng kịp thời nhu cầu sử dụng phương tiện điện của người dân.
Liên quan đến thẩm quyền quản lý, Sở Xây dựng cho biết UBND TP. HCM đã ban hành quy định về quản lý đường đô thị, đường xã và đường thôn trên địa bàn. Theo đó, đơn vị được giao quản lý tuyến đường cũng đồng thời chịu trách nhiệm quản lý phần vỉa hè dọc theo tuyến đường đó.
Căn cứ vào phạm vi quản lý này, UBND các phường, xã và đặc khu sẽ trực tiếp tiếp nhận, xem xét và giải quyết hồ sơ đề nghị lắp đặt trạm sạc hoặc tủ đổi pin theo thẩm quyền. Trong trường hợp vị trí lắp đặt thuộc khu vực đồng thời chịu sự quản lý của Sở Xây dựng và chính quyền địa phương, Sở Xây dựng sẽ đóng vai trò cơ quan chủ trì tiếp nhận và xử lý hồ sơ của tổ chức, doanh nghiệp.
Ngoài việc giải quyết thủ tục hành chính, các địa phương cũng được yêu cầu bảo đảm công tác quản lý trật tự lòng đường và vỉa hè theo đúng quy định hiện hành và chỉ đạo của UBND TP. HCM, tránh ảnh hưởng đến giao thông và sinh hoạt của người dân.
Thời gian qua, TP. HCM đã bắt đầu triển khai thí điểm hệ thống tủ đổi pin và trạm sạc tại một số tuyến đường. Theo Sở Xây dựng, hiện cơ quan này đã cấp phép 91 vị trí đặt tủ trên vỉa hè tại nhiều tuyến đường trung tâm như Hai Bà Trưng, Huyền Trân Công Chúa, Lê Lai, Vành đai Trong, Lê Thánh Tôn, Lý Tự Trọng, Nguyễn Đình Chiểu, Nguyễn Thái Học và Lê Quý Đôn.
Song song với đó, thành phố cũng công bố trên website của Sở Xây dựng danh sách 101 vị trí đủ điều kiện để lắp đặt tủ đổi pin trên vỉa hè, giúp doanh nghiệp thuận lợi tiếp cận thông tin khi có nhu cầu đầu tư. Cơ quan chức năng cho biết quá trình rà soát vẫn đang tiếp tục được thực hiện để bổ sung thêm các vị trí phù hợp trong thời gian tới.
Ở góc độ lâu dài, Sở Xây dựng TP. HCM đang hoàn thiện báo cáo cuối kỳ của đề án kiểm soát khí thải phương tiện giao thông trên địa bàn thành phố. Trong đề án này, cơ quan chuyên môn đã xây dựng lộ trình chuyển đổi phương tiện sang sử dụng điện hoặc năng lượng xanh.
Cụ thể, từ năm 2029, toàn bộ xe mô tô và xe gắn máy tham gia hoạt động xe công nghệ chở khách và vận chuyển hàng hóa với số lượng khoảng 400.000 phương tiện sẽ phải chuyển đổi sang sử dụng điện hoặc các dạng năng lượng sạch khác. Để hỗ trợ quá trình chuyển đổi này, Sở Xây dựng cũng đang nghiên cứu và đề xuất một số chính sách nhằm khuyến khích người dân thay thế phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch bằng xe điện.