El Nino đẩy giá gạo xuất khẩu nhích lên, giá bình quân 5 tháng vẫn giảm sâu

Giá gạo xuất khẩu Việt Nam tăng trở lại trong tuần qua do lo ngại El Nino ảnh hưởng nguồn cung lúa gạo tại châu Á. Tuy nhiên, tính chung 5 tháng đầu năm 2026, giá xuất khẩu bình quân vẫn giảm gần 10% so với cùng kỳ năm trước, trong khi thị trường cà phê tiếp tục chịu sức ép từ triển vọng nguồn cung dồi dào trên thế giới.
gia-gao-1780830783.webpGiá gạo xuất khẩu bật tăng trước lo ngại El Nino, thị trường vẫn đối mặt áp lực giảm giá.

Giá gạo xuất khẩu nhích lên vì lo ngại El Nino, thị trường trong nước giữ ổn định

Những tín hiệu về khả năng xuất hiện El Nino đang tác động rõ nét đến thị trường lúa gạo châu Á, kéo giá gạo xuất khẩu của Việt Nam tăng trở lại sau nhiều tuần duy trì ở mức thấp. Theo ghi nhận trong tuần qua, gạo 5% tấm của Việt Nam được chào bán ở mức 415 - 420 USD/tấn, cao hơn khoảng 10 USD/tấn so với tuần trước.

Diễn biến này xuất phát từ tâm lý thận trọng của các nhà nhập khẩu trước nguy cơ nguồn cung lúa gạo trong khu vực bị ảnh hưởng bởi thời tiết cực đoan. Theo dự báo của Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO), xác suất El Nino hình thành trong giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 8 lên tới 80%, trong khi khả năng hiện tượng này kéo dài đến cuối năm đạt khoảng 90%.

Trong bối cảnh đó, hoạt động xuất khẩu gạo của Việt Nam vẫn duy trì đà tăng trưởng về sản lượng. Bộ Nông nghiệp và Môi trường ước tính trong tháng 5/2026, cả nước xuất khẩu khoảng 1,1 triệu tấn gạo với kim ngạch hơn 511 triệu USD. Tính chung 5 tháng đầu năm, lượng gạo xuất khẩu đạt khoảng 4,5 triệu tấn, tăng 6,6% so với cùng kỳ năm trước.

Tuy nhiên, dù sản lượng tăng, giá trị xuất khẩu lại giảm 3,6%, phản ánh áp lực giảm giá kéo dài trên thị trường thế giới. Giá gạo xuất khẩu bình quân trong 5 tháng đầu năm chỉ đạt khoảng 467,6 USD/tấn, thấp hơn gần 10% so với cùng kỳ năm 2025. Philippines tiếp tục giữ vị trí là khách hàng lớn nhất của gạo Việt Nam khi chiếm gần một nửa tổng thị phần xuất khẩu. Đứng sau là Trung Quốc và Ghana với tỷ trọng lần lượt 17,8% và 7,5%.

Ở thị trường nội địa, giá lúa gạo tại Đồng bằng sông Cửu Long nhìn chung ổn định. Nguồn cung lúa Đông Xuân đang dần thu hẹp khiến nhiều thương lái chuyển sang thu mua lúa Hè Thu từ khá sớm. Một số chủng loại ghi nhận mức giá cao hơn cùng kỳ năm ngoái, trong khi giá bán lẻ gạo gần như không biến động.

Theo cập nhật từ An Giang, giá lúa OM 18 và Đài Thơm 8 dao động quanh mức 6.400 - 6.500 đồng/kg, OM 5451 ở mức 5.700 - 5.800 đồng/kg. Riêng giống IR 50404 tăng nhẹ lên 5.500 - 5.600 đồng/kg. Thị trường gạo nguyên liệu và phụ phẩm cũng khá ổn định, phản ánh trạng thái cân bằng cung cầu trong ngắn hạn.

Không chỉ Việt Nam, nhiều quốc gia sản xuất lúa gạo tại châu Á cũng đang theo dõi sát diễn biến thời tiết. Bangladesh hiện chịu áp lực lớn do nắng nóng kéo dài và mưa trái mùa làm hư hại hơn 200.000 tấn gạo. Trong khi đó, các nhà nhập khẩu truyền thống vẫn đang chờ đánh giá kết quả vụ mùa mới trước khi đưa ra các quyết định mua hàng quy mô lớn.

Giá cà phê giảm sâu, nguồn cung toàn cầu dồi dào tạo áp lực lên thị trường

Trái ngược với diễn biến tích cực của gạo, thị trường cà phê thế giới tiếp tục trải qua một tuần giao dịch kém khả quan khi giá trên cả hai sàn London và New York đồng loạt đi xuống. Giá robusta giao tháng 7/2026 tại London giảm còn 3.352 USD/tấn, trong khi hợp đồng giao tháng 9 lùi về 3.270 USD/tấn. Trên sàn New York, giá arabica giảm mạnh hơn, với hợp đồng giao tháng 7 xuống còn 247,15 xu/lb, mức thấp nhất trong gần 19 tháng đối với kỳ hạn gần.

Nguyên nhân chủ yếu đến từ triển vọng nguồn cung khả quan tại Brazil. Thời tiết thuận lợi trong giai đoạn thu hoạch đang củng cố kỳ vọng về một vụ mùa lớn tại quốc gia sản xuất cà phê số một thế giới. Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) dự báo sản lượng cà phê Brazil niên vụ 2026-2027 có thể đạt mức kỷ lục 71,9 triệu bao loại 60 kg, tăng khoảng 14% so với niên vụ trước.

Ông Carlos Mera, chuyên gia phân tích thuộc Rabobank, cho rằng thị trường hiện tập trung gần như hoàn toàn vào triển vọng sản xuất của Brazil. Theo đánh giá của ông, quốc gia Nam Mỹ đang hướng tới vụ cà phê được xem là tốt nhất trong khoảng sáu năm trở lại đây. Không chỉ Brazil, sản lượng tại nhiều nước xuất khẩu lớn khác cũng được dự báo tăng, làm gia tăng áp lực giảm giá trên thị trường quốc tế.

Dù vậy, thị trường vẫn tồn tại một số yếu tố hỗ trợ. Lượng tồn kho arabica đạt chuẩn trên sàn ICE đã giảm xuống còn hơn 426.000 bao, mức thấp nhất trong gần bốn tháng. Đối với robusta, lượng tồn kho vẫn thấp hơn đáng kể so với mặt bằng trung bình nhiều năm dù đã phục hồi phần nào sau khi chạm đáy hai năm vào giữa tháng 5.

Bên cạnh câu chuyện cà phê, thị trường nông sản Mỹ cũng chứng kiến đà giảm mạnh của các mặt hàng chủ lực. Trong tuần qua, giá ngô giảm 6,5%, đậu tương mất 5,5% và lúa mì giảm khoảng 5%. Áp lực bán gia tăng sau khi số liệu việc làm khả quan của Mỹ làm dấy lên kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ tiếp tục duy trì mặt bằng lãi suất cao. Đồng USD mạnh lên khiến nông sản Mỹ trở nên đắt đỏ hơn đối với khách hàng quốc tế, từ đó ảnh hưởng đến sức cạnh tranh xuất khẩu.

Ngoài yếu tố tiền tệ, triển vọng thời tiết thuận lợi tại khu vực Vành đai Ngô của Mỹ cũng góp phần cải thiện kỳ vọng nguồn cung. Theo công ty dự báo Vaisala, lượng mưa trong những tuần tới có khả năng vượt mức trung bình tại phần lớn khu vực sản xuất trọng điểm, giúp cải thiện độ ẩm đất và hỗ trợ cây trồng phát triển.

Tại Việt Nam, giá cà phê Tây Nguyên chịu tác động trực tiếp từ xu hướng giảm của thị trường thế giới. Kết thúc tuần qua, giá thu mua dao động trong khoảng 84.500 - 85.400 đồng/kg, giảm từ 2.000 đến 2.300 đồng/kg so với tuần trước đó. Đây cũng là tuần giảm thứ hai liên tiếp của thị trường trong nước.

Theo giới kinh doanh, nguồn cung trong dân hiện không còn dồi dào khi nhiều nông hộ vẫn giữ hàng chờ giá tốt hơn. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, áp lực từ triển vọng vụ mùa lớn của Brazil vẫn được dự báo sẽ tiếp tục chi phối diễn biến giá cà phê toàn cầu. Dẫu vậy, những rủi ro liên quan đến El Nino cùng mức tồn kho còn thấp có thể tạo ra các đợt phục hồi kỹ thuật nếu xuất hiện các thông tin bất lợi về nguồn cung trong thời gian tới.